EstavorAkademiya - Onlayn kurslar
Estavor Akademiya › Bloq

VLOOKUP və XLOOKUP: fərqi nədir və hansını seçməli?

Excel-də VLOOKUP və XLOOKUP arasında fərq nədir? Əsas qayda, dəqiq uyğunluq, Excel versiyaları və nümunələr — Microsoft Dəstək əsasında.

📅 28 oktyabr 2026✅ Mənbələr yoxlanılıb: 2026-10-28⏱ 2 dəq oxu👁 2 dəfə oxunub
VLOOKUP və XLOOKUP: fərqi nədir və hansını seçməli?

Excel-də bir cədvəldən başqasına məlumat gətirmək ən çox rast gəlinən işlərdən biridir: məhsul koduna görə qiyməti, işçi nömrəsinə görə adı və s. tapmaq. Bunun üçün iki məşhur funksiya var — VLOOKUP və XLOOKUP. Bu yazıda Microsoft-un rəsmi dəstək səhifələrinə əsaslanaraq onların fərqini və hansını nə vaxt seçməyi izah edirik.

VLOOKUP necə işləyir?

VLOOKUP cədvəldə dəyəri tapıb həmin sətirdən başqa sütundakı məlumatı qaytarır. Formulun quruluşu belədir:

=VLOOKUP(axtarılan_dəyər; cədvəl; sütun_nömrəsi; [FALSE])

Microsoft-un vurğuladığı əsas qayda: VLOOKUP-un düzgün işləməsi üçün axtarılan dəyər diapazonun birinci sütununda olmalıdır (Microsoft Dəstək — VLOOKUP). Yəni kod A sütunundadırsa, cədvəli A sütunundan başlayaraq seçməlisiniz.

VLOOKUP-da dəqiq uyğunluq lazımdırsa, sonuncu arqument kimi FALSE yazın. Məsələn: =VLOOKUP(A2; Məhsullar!A:C; 3; FALSE).

XLOOKUP nədir?

XLOOKUP cədvəldə və ya diapazonda sətir üzrə məlumat tapmaq üçün nəzərdə tutulub. Əlavə parametr verilmədikdə dəqiq uyğunluq (exact match) axtarır (Microsoft Dəstək — XLOOKUP).

Əsas quruluşu:

=XLOOKUP(axtarılan_dəyər; axtarış_sütunu; nəticə_sütunu)

Burada axtarış sütunu və nəticə sütunu ayrıca göstərilir. Ona görə də sütun nömrəsini saymağa ehtiyac qalmır.

Əsas fərqlər cədvəldə

XüsusiyyətVLOOKUPXLOOKUP
Axtarılan dəyərin yeriDiapazonun birinci sütununda olmalıdırAxtarış sütunu ayrıca göstərilir
Nəticə sütunuSütun nömrəsi iləDiapazon kimi birbaşa
Standart uyğunluqDəqiq uyğunluq üçün FALSE yazmaq lazımdırStandart olaraq dəqiq uyğunluq
Excel versiyalarıBütün geniş yayılmış versiyalardaMicrosoft 365, Excel 2021 və Excel 2024

Microsoft özü də VLOOKUP səhifəsində istənilən istiqamətdə işləyən təkmilləşdirilmiş variant kimi XLOOKUP-u yoxlamağı tövsiyə edir (Microsoft Dəstək — VLOOKUP).

XLOOKUP hansı Excel versiyalarında var?

Bu, praktikada çox vacib sualdır. XLOOKUP Excel 2016 və Excel 2019-da yoxdur. Funksiya Microsoft 365, Excel 2021 və Excel 2024-də mövcuddur (Microsoft Dəstək — XLOOKUP).

Bu o deməkdir ki, XLOOKUP ilə hazırladığınız faylı köhnə versiyada açan həmkarınız formulun nəticəsini düzgün görməyə bilər. Faylı kiminlə paylaşacağınızı əvvəlcədən nəzərə alın.

Hansını seçməli?

  • Microsoft 365 və ya Excel 2021/2024 istifadə edirsinizsə — XLOOKUP daha rahatdır: dəqiq uyğunluq standartdır, sütun nömrəsi saymaq lazım deyil.
  • Fayl Excel 2016 və ya 2019 istifadəçiləri ilə paylaşılacaqsa — VLOOKUP daha təhlükəsiz seçimdir.
  • Hər iki funksiyanı bilmək isə ən yaxşısıdır: köhnə fayllarda VLOOKUP-la, yenilərində XLOOKUP-la rahat işləyə bilərsiniz.

Qısa yekun

  • VLOOKUP-da axtarılan dəyər diapazonun birinci sütununda olmalıdır.
  • XLOOKUP sətir üzrə axtarır və standart olaraq dəqiq uyğunluq tapır.
  • XLOOKUP Excel 2016 və 2019-da yoxdur; Microsoft 365, Excel 2021 və 2024-də var.
  • Microsoft istənilən istiqamətdə işləyən variant kimi XLOOKUP-u tövsiyə edir.

Excel funksiyalarını praktik nümunələrlə öyrənmək istəyirsinizsə, Estavor Akademiyanın onlayn ofis proqramları kursu barədə WhatsApp-dan yazın: +994 77 754 10 12.

📚 Mənbələr

  1. Microsoft Support — XLOOKUP function
  2. Microsoft Support — VLOOKUP function
ℹ️ Məqalə ümumi məlumat xarakterlidir; istifadə olunan mənbələr aşağıda göstərilib.

Digər məqalələr